Đội tuyển Hà Lan dưới thời Xavi: 26 cái tên, bốn trận trong 11 ngày và một hành lang trái bỏ trống

Ngày 21 tháng 9, danh sách 26 cầu thủ đầu tiên của đội tuyển Hà Lan dưới thời Xavi Hernández được công bố. Tôi đọc nó theo cách một người giữ nhịp vẫn đọc: đếm trước, phán sau. Ba thủ môn, chín hậu vệ, tám tiền vệ, sáu tiền đạo. Phải đến lần thứ ba tôi mới tin vào điều mình vừa đếm: trong chín hậu vệ ấy không có một hậu vệ trái chuyên nghiệp nào. Ở hành lang đối diện thì thừa mứa — Denzel Dumfries, Jeremie Frimpong, Lutsharel Geertruida và Jurriën Timber, bốn cái tên mà vị trí chính hoặc vị trí phụ đều nằm bên phải. Một cánh trống, một cánh chật. Với người từng ngồi hàng giờ ở hành lang sân tập chỉ để xem ai bước vào phòng thay đồ trước ai, sự mất cân đối này không phải chi tiết vụn vặt. Nó là câu mở đầu của cả một câu chuyện chiến thuật. Và nó cũng là lý do tôi không đọc bản danh sách này như một bản tin chuyển nhượng, mà như một bản ghi chép về nhịp điệu. Đây là cửa sổ thi đấu đầu tiên của Xavi trên cương vị huấn luyện viên trưởng đội tuyển Hà Lan. Ông 46 tuổi, người Tây Ban Nha, mang theo hồ sơ của trường phái kiểm soát bóng theo vị trí. Lịch thi đấu đến ngay lập tức: ngày 24 tháng 9 gặp Đức trên sân nhà, ngày 27 tháng 9 làm khách tại Serbia, ngày 1 tháng 10 làm khách tại Hy Lạp, ngày 4 tháng 10 trở về tiếp Serbia. Bốn trận trong 11 ngày. Ba ngày chuẩn bị cho trận ra mắt. Danh sách đến tay Xavi trong tình trạng thiếu hụt nặng. Matthijs de Ligt, Jerdy Schouten, Frenkie de Jong, Xavi Simons, Ian Maatsen và Mats Wieffer cùng vắng mặt vì chấn thương. Sáu cái tên, và không cái tên nào thuộc dạng phương án dự phòng. Ở chiều ngược lại, Virgil van Dijk xác nhận tiếp tục khoác áo đội tuyển. Thông tin này do Maarten Wijffels của Algemeen Dagblad đăng trước giờ công bố chính thức và được xác nhận trong cùng chu kỳ tin — chi tiết đáng tin nhất của toàn bộ câu chuyện. Hai tân binh gọi lần đầu: Gjivai Zechiël của Feyenoord và Ruben van Bommel. Hai cái tên bị bỏ lại ngoài danh sách: Valente và Kees Smit. Phân bố câu lạc bộ của 26 cầu thủ nói nhiều hơn bất kỳ phát biểu nào của huấn luyện viên mới. Mười ba người đang chơi ở Premier League, tức đúng một nửa đội hình. Bốn người ở Serie A, ba ở Eredivisie, hai ở Bundesliga, hai ở Saudi Pro League, một ở La Liga và một ở Süper Lig. Đội tuyển Hà Lan trên thực tế đang vận hành như một đội tuyển chọn của bóng đá Anh. Khối lượng thi đấu, chính sách xoay tua và cả rủi ro chấn thương của họ phần lớn do các câu lạc bộ Anh quyết định. Ba trên hai mươi sáu của Eredivisie xác nhận điều giới phân tích Hà Lan nói đã nhiều năm: giải quốc nội là trạm trung chuyển, không phải nơi giữ người. Với đội tuyển, điều đó không gây hại. Với giá trị thương mại của chính giải đấu, đó là một ràng buộc cấu trúc không thể sửa trong một mùa chuyển nhượng. Quay lại những khoảng trống trong danh sách. Tuyến giữa mất cả Frenkie de Jong, Jerdy Schouten lẫn Mats Wieffer — ba phương án cho cùng một vị trí số 6. Người được gọi bổ sung là Gjivai Zechiël, lần đầu lên đội tuyển. Đây là phép thay thế theo hồ sơ năng lực, không phải phần thưởng cho phong độ. Ở tuyến trên, Xavi Simons vắng mặt, nên trách nhiệm kiến tạo dồn về Cody Gakpo, Justin Kluivert và Noa Lang. Hàng công đổi hình dạng: Brian Brobbey làm mũi nhọn, phía sau là ba cầu thủ chuyên đối đầu một đối một ở biên — Van Bommel, Lang và Crysencio Summerville. Bốn hậu vệ phải trong một danh sách là dấu hiệu của lối triển khai bóng theo vị trí, nơi một hậu vệ biên được đẩy vào trung lộ để tạo ưu thế số lượng ở tuyến giữa. Cấu trúc ấy không phá vỡ nền tảng 4-3-3 truyền thống của bóng đá Hà Lan; nó chỉ thay đổi cách đội bóng thoát pressing. Nhưng nó cần thời gian huấn luyện, và thời gian là thứ Xavi không có. Cánh trái là câu chuyện riêng. Nathan Aké, Micky van de Ven và Jorrel Hato đều là trung vệ theo chuyên môn. Không ai trong số họ là hậu vệ trái. Đặt một trung vệ ra biên trái là giải pháp phòng ngự chấp nhận được, nhưng nó lấy đi chiều rộng trong khâu triển khai bóng — đúng cơ chế mà một đội pressing tầm cao nhắm vào. Trận gặp Đức là bài kiểm tra đầu tiên. Việc gọi Zechiël trong khi bỏ qua Valente và Kees Smit gửi một thông điệp rõ tới phòng thay đồ: phong độ hiện tại ở câu lạc bộ và sự phù hợp vị trí được đặt trên danh tiếng. Đó là động tác xác lập quyền lực quen thuộc của một huấn luyện viên mới. Đồng thời nó đảo chiều một tập quán cũ của bóng đá châu Âu: chơi ở câu lạc bộ lớn không còn tự động bảo đảm suất lên đội tuyển, còn chơi ở một câu lạc bộ tầm trung của Eredivisie thì có thể được gọi. Với thị trường chuyển nhượng, cơ chế này rút ngắn đường ra ánh sáng quốc tế của cầu thủ trẻ Hà Lan, và làm tăng giá trị của họ trong một tới hai kỳ chuyển nhượng tiếp theo. Đây là chỗ tôi muốn nói thẳng một điều mà bên ngoài thường đọc sai. Truyền thông đang bán câu chuyện về một khởi đầu hứng khởi, và đám đông mua nó vì nó dễ nghe. Nhưng thứ thực sự thay đổi trong cửa sổ này không nằm ở tên huấn luyện viên. Nó nằm ở thể thức lịch thi đấu: bốn trận gộp trong một đợt tập trung duy nhất. Với hai trận, người ta còn nói được chuyện làm quen. Với bốn trận trong 11 ngày, mọi kết quả sẽ bị đọc như một bản kiểm tra năng lực, bất kể bối cảnh. Rủi ro lớn thứ hai cũng bị đọc sai. Sáu ca chấn thương được xem là tin xấu đơn thuần. Nhưng ba trong số đó — De Ligt, Frenkie de Jong, Xavi Simons — là những nhân vật lãnh đạo thứ cấp, những người bình thường mang chỉ dẫn chiến thuật từ băng ghế xuống mặt sân. Dưới Van Dijk, cấu trúc thứ bậc gần như trống. Phòng thay đồ không bao giờ nói dối — chỉ là ta nghe không kịp. Khoảng trống đó chỉ lộ ra trong một thế trận thua, và nó lộ ra chậm. Khoảng trống thông tin cũng cần nói tới. Tôi vốn có thói quen đối chứng mọi dòng dữ liệu trước khi dùng nó. Đại dịch cướp đi lối vào phòng thay đồ — tôi học cách đọc khoảng trống. Phần lớn các câu lạc bộ chủ quản trong danh sách này khớp với những gì được công bố rộng rãi, nhưng vẫn có những dòng cần được kiểm tra lại bằng nguồn sơ cấp của liên đoàn trước khi đưa vào bất kỳ phân tích nào. Một danh sách đội tuyển là dữ liệu, và dữ liệu thì phải chịu được lần đọc thứ hai. Ghế dự bị thì thầm nhiều hơn phòng họp báo hét to. Trong bốn trận tới, thứ đáng theo dõi không phải là Xavi nói gì trước ống kính, mà là ai đứng ở hành lang trái khi trọng tài thổi còi mở màn, Van Dijk đá bao nhiêu phút trong hai trận gặp Serbia, và liệu Zechiël có thực sự được ra sân hay chỉ ngồi cho đủ số. Hai trận gặp cùng một đối thủ trong tám ngày là phòng thí nghiệm hiếm có — một huấn luyện viên mới không mấy khi được sửa sai ngay trong cùng một đợt tập trung. Nếu Xavi tận dụng được nó, đội tuyển Hà Lan có thể bước ra khỏi tháng 10 với một bộ khung rõ ràng hơn nhiều so với những gì bản danh sách ngày 21 tháng 9 gợi ra.